Xóa phông là gì? Cách làm mờ hậu cảnh để chủ thể nổi bật hơn
Xóa phông là cách gọi phổ biến trong nhiếp ảnh để mô tả việc làm hậu cảnh trở nên mờ hơn nhằm giúp chủ thể nổi bật rõ ràng hơn trong khung hình.
Xóa phông thường xuất hiện trong ảnh chân dung ảnh sản phẩm hoặc những tình huống người chụp muốn giảm sự chú ý vào hậu cảnh.
Điều quan trọng là xóa phông không phải một thông số riêng của máy ảnh. Nó là kết quả của nhiều yếu tố kết hợp với nhau.
Khẩu độ là một trong những yếu tố dễ nhận thấy nhất. Trong cùng điều kiện chụp khẩu độ lớn như f/1.8 thường giúp hậu cảnh mờ hơn khẩu độ f/8.
Tuy nhiên chỉ mở khẩu lớn chưa chắc đã tạo được hiệu ứng xóa phông mạnh.
Khoảng cách từ máy ảnh đến chủ thể cũng rất quan trọng. Khi người chụp tiến gần chủ thể hơn độ sâu trường ảnh thường mỏng hơn và hậu cảnh có thể trở nên mờ hơn.
Khoảng cách giữa chủ thể và hậu cảnh cũng ảnh hưởng rõ rệt. Hậu cảnh càng cách xa chủ thể thì khả năng tạo cảm giác mờ mạnh thường càng lớn.
Vì vậy đôi khi chỉ cần đưa chủ thể ra xa bức tường phía sau đã có thể cải thiện hiệu ứng xóa phông đáng kể.
Tiêu cự cũng ảnh hưởng đến khả năng tách chủ thể. Ống kính tele thường dễ tạo cảm giác hậu cảnh mờ mạnh trong nhiều tình huống chân dung hơn ống kính góc rộng.
Tuy nhiên tiêu cự không nên được xem riêng lẻ. Khi đổi tiêu cự người chụp thường cũng phải thay đổi khoảng cách đứng để giữ chủ thể có kích thước tương tự trong khung hình.
Kích thước cảm biến cũng ảnh hưởng gián tiếp đến khả năng tạo độ sâu trường ảnh mỏng khi người chụp cố giữ cùng góc nhìn và bố cục.
Trong những điều kiện tương đương hệ thống cảm biến lớn thường có nhiều khả năng tạo độ sâu trường ảnh mỏng hơn nhưng điều này vẫn phụ thuộc vào ống kính khẩu độ tiêu cự và khoảng cách chụp.
Vì vậy câu nói “full frame luôn xóa phông tốt hơn” chỉ đúng một phần nếu bỏ qua những yếu tố còn lại.
Xóa phông cũng khác với bokeh. Xóa phông nói về mức độ hậu cảnh bị mờ còn bokeh nói về cách vùng mờ đó được thể hiện.
Một bức ảnh có thể xóa phông rất mạnh nhưng vùng mờ lại rối và gây mất tập trung. Ngược lại một bức ảnh chỉ mờ vừa phải nhưng bokeh mềm và sạch vẫn có thể tạo cảm giác dễ chịu hơn.
Xóa phông cũng liên quan trực tiếp đến độ sâu trường ảnh. Khi độ sâu trường ảnh mỏng phần nằm ngoài vùng nét tăng lên và hiệu ứng làm mờ hậu cảnh thường rõ hơn.
Tuy nhiên không phải ảnh đẹp nào cũng cần xóa phông.
Trong ảnh đường phố ảnh môi trường ảnh du lịch hoặc ảnh kể chuyện hậu cảnh đôi khi chứa thông tin quan trọng về địa điểm con người và bối cảnh.
Nếu làm hậu cảnh mờ hoàn toàn người chụp có thể vô tình xóa luôn phần câu chuyện mà bức ảnh cần giữ lại.
Với ảnh chân dung môi trường việc giữ một phần hậu cảnh đủ rõ đôi khi giúp người xem biết nhân vật đang ở đâu hoặc đang làm gì.
Điện thoại thông minh hiện nay cũng có thể tạo hiệu ứng xóa phông bằng nhiều cách. Một số máy sử dụng thông tin từ nhiều camera cảm biến độ sâu hoặc thuật toán computational photography để tách chủ thể rồi mô phỏng hậu cảnh mờ.
Hiệu ứng này không hoàn toàn giống với độ mờ quang học được tạo trực tiếp bởi ống kính nên những vùng như tóc kính hoặc vật thể có biên phức tạp đôi khi có thể bị xử lý chưa chính xác.
Người mới học nhiếp ảnh có thể thử một bài đơn giản: giữ nguyên chủ thể rồi thay đổi khẩu độ khoảng cách tới chủ thể và khoảng cách của hậu cảnh. Hiệu ứng xóa phông sẽ thay đổi rất rõ.
Tag Xóa phông tổng hợp các bài viết và kiến thức về làm mờ hậu cảnh khẩu độ tiêu cự độ sâu trường ảnh bokeh khoảng cách chụp cảm biến và cách tách chủ thể khỏi hậu cảnh trong nhiếp ảnh.
